KEPUTUSAN Pilihan Raya Negeri (PRN) Johor 2026 bukan sekadar menentukan siapa membentuk kerajaan negeri. Lebih besar daripada itu, ia mungkin menjadi ‘pusat kajian’ atau ‘living laboratory’ untuk melihat bentuk kerjasama politik paling berkesan menjelang Pilihan Raya Umum (PRU) akan datang.
Secara keseluruhannya, keputusan PRN Johor menunjukkan BN terus mengukuhkan kedudukan apabila meningkatkan penguasaan daripada 40 kepada 48 kerusi DUN, manakala PH menurun daripada 12 kepada 8 kerusi. PERIKATAN NASIONAL pula gagal mempertahankan tiga kerusi yang dimenangi pada PRN 2022.
Namun, angka semata-mata tidak menceritakan keseluruhan kisah.
PAS bertanding 11 kerusi: Lebih daripada sekadar mengejar kemenangan
Dalam PRN kali ini, PAS Johor bertanding di 11 kerusi DUN. Ada yang melihat keputusan ini hanya berdasarkan menang atau kalah. Hakikatnya, terdapat nilai yang lebih besar daripada keputusan tersebut.
Beberapa kerusi dipilih untuk melihat sama ada pertandingan PAS mampu memberi kelebihan kepada Umno dengan menyediakan pilihan kepada pengundi yang tidak mahu mengundi PH. Dalam situasi tertentu, kewujudan PAS sebagai pilihan ketiga berpotensi mengubah corak pengundian dan mempengaruhi keputusan akhir.
Pada masa yang sama, terdapat juga beberapa DUN yang menjadi medan untuk mengkaji senario sebaliknya. Jika Umno dan PAS bertanding secara berasingan, adakah perpecahan undi akan membuka ruang kepada calon PH untuk muncul sebagai pemenang? Ini yang berlaku di Simpang Jeram. Satu eksperimen untuk menjawab pola pengundian di masa hadapan.
Persoalan inilah yang cuba dijawab melalui keputusan di lapangan, bukan sekadar melalui teori.
Johor kini boleh dianggap sebagai sebuah makmal politik nasional.
Daripada keputusan mengikut DUN, parti-parti boleh mengenal pasti pola pengundian yang berbeza mengikut demografi, komposisi kaum, kawasan bandar, separa bandar dan luar bandar.
Analisis ini penting bagi menentukan:
• DUN yang lebih sesuai untuk pertandingan satu lawan satu.
• DUN yang memerlukan kerjasama pilihan raya.
• Kesan pertandingan tiga penjuru terhadap peluang kemenangan setiap gabungan.
Pendekatan berasaskan data seperti ini jauh lebih bernilai berbanding membuat andaian secara umum.
Implikasi kepada Negeri Sembilan
Sekiranya dapatan daripada Johor dijadikan panduan, Negeri Sembilan mungkin menjadi negeri berikutnya untuk menguji model kerjasama tersebut.
Khususnya di kerusi-kerusi yang kini dipegang oleh PKR dan PAN, kerjasama antara PAS dan Umno berpotensi mengelakkan perpecahan undi dalam kalangan pengundi yang cenderung kepada kedua-dua parti.
Sudah tentu, keberkesanannya bergantung kepada faktor setempat, calon, isu tempatan dan penerimaan pengundi. Namun, keputusan Johor boleh dijadikan salah satu rujukan penting dalam membuat pertimbangan.
Sekiranya model kerjasama yang diuji di peringkat negeri dapat dibuktikan berkesan dan diterjemahkan secara lebih meluas di peringkat nasional, ia berpotensi mengubah landskap persaingan pilihan raya.
Dalam senario tertentu, kerjasama yang tersusun antara parti-parti PERIKATAN NASIONAL atau BN atau gabungan yang mempunyai pertindihan sokongan boleh meningkatkan daya saing mereka di banyak kerusi Parlimen.
Ada penganalisis politik berpendapat bahawa penyelarasan pertandingan boleh memberi kesan yang besar terhadap jumlah kerusi yang dimenangi. ‘Win-win situation’ kepada PERIKATAN NASIONAL atau BN.
Walau bagaimanapun, sama ada ia mampu menghasilkan majoriti dua pertiga di Parlimen bergantung kepada pelbagai faktor seperti corak sokongan pengundi, isu semasa, kekuatan calon, dan bentuk kerjasama yang benar-benar dapat direalisasikan.
Apa yang pasti, PRN Johor telah menyediakan satu set data yang sangat berharga. Keputusan ini bukan sekadar catatan sejarah pilihan raya negeri, tetapi mungkin menjadi rujukan penting dalam menentukan strategi politik nasional pada masa hadapan.
Johor mungkin bukan penamat kepada perbincangan ini. Sebaliknya, ia boleh menjadi titik permulaan kepada pembentukan formula kerjasama politik yang lebih berkesan menjelang PRU akan datang.
DR MOHD MAZRI YAHYA
Timbalan Pesuruhjaya PAS Johor
13 Julai 2026 – HARAKAHDAILY 13/7/2026
