KENYATAAN Exco Pendidikan Kedah, Dr Haim Hilman Abdullah, bahawa wujudnya laluan kemasukan berbayar ke universiti awam bukanlah sesuatu yang mengejutkan. Apa yang mengejutkan ialah apabila realiti yang diketahui ramai ibu bapa, pelajar dan pensyarah ini cuba dinafikan seolah-olah tidak berlaku.
Isunya bukan sama ada laluan khas atau saluran terbuka itu sah atau tidak sah. Isunya ialah keadilan sosial dan akses pendidikan kepada golongan miskin yang cemerlang.
Pelajar cemerlang tidak semestinya dapat tempat
Bayangkan seorang pelajar daripada keluarga B40.
SPM: Straight A
Matrikulasi: CGPA 3.85
Aktif kokurikulum
Lulus temuduga
Mengikut syarat rasmi kebanyakan program profesional seperti perubatan, pergigian, farmasi atau kejuruteraan, CGPA 3.50 sudah memenuhi syarat minimum.
Namun realitinya berbeza. Apabila persaingan semakin sengit, syarat tidak rasmi atau ‘syarat tersirat’ menjadi jauh lebih tinggi. Dalam banyak keadaan, pelajar perlu memperoleh CGPA hampir sempurna 4.00 untuk mendapat tempat melalui laluan subsidi.
Akibatnya, pelajar yang memperoleh 3.80 hingga 3.95 walaupun cemerlang tetap gagal mendapat tempat.
Persoalannya, jika CGPA 3.85 masih dianggap tidak cukup baik, siapakah yang sebenarnya sedang dibantu oleh sistem ini?
Apabila wang menjadi penentu peluang
Di sinilah timbul persoalan besar.
Ramai pelajar yang gagal melalui laluan biasa kemudiannya ditawarkan kemasukan melalui saluran khas atau laluan terbuka yang mengenakan yuran jauh lebih tinggi.
Bagi kursus profesional tertentu, jumlah yuran keseluruhan boleh mencecah ratusan ribu ringgit. Apa mesej yang dihantar kepada rakyat?
Jika anda miskin tetapi mendapat 3.90, anda mungkin gagal masuk. Jika anda mempunyai kemampuan kewangan, peluang masih terbuka.
Walaupun merit akademik masih dinilai, hakikatnya faktor kemampuan kewangan mula memainkan peranan yang semakin besar.
Data UM mengesahkan wujudnya laluan selain UPU
Dalam penjelasan Universiti Malaya mengenai program Perakaunan, universiti itu menyatakan bahawa daripada kira-kira 160 tempat yang ditawarkan:
85 tempat melalui UPU
28 tempat melalui program feeder UM
30 hingga 50 tempat melalui saluran terbuka
Bermaksud hampir separuh daripada kapasiti program tidak semestinya datang daripada laluan UPU biasa.
Jika dikira secara kasar:
UPU: 53 peratus.
Feeder UM: 18 peratus.
Saluran terbuka: 29 peratus.
Ini menunjukkan kewujudan beberapa saluran kemasukan yang berbeza dengan struktur yuran dan mekanisme pemilihan yang berbeza.
Persoalan yang dibangkitkan oleh Dr Haim bukanlah sama ada saluran ini wujud atau tidak. Universiti sendiri mengaku ia wujud.
Persoalan sebenar ialah, adakah sistem ini memperluaskan akses kepada golongan miskin atau sebaliknya?
Jurang antara pelajar kaya dan pelajar miskin
Sistem pendidikan negara sepatutnya menjadi alat mobiliti sosial.
Anak penoreh getah, petani dan nelayan yang cemerlang sepatutnya mempunyai peluang yang sama dengan anak golongan berada.
Namun apabila sebahagian tempat ditawarkan melalui laluan yang memerlukan bayaran jauh lebih tinggi, jurang itu semakin melebar.
Bagi keluarga T20:
RM100,000 hingga RM250,000 mungkin satu pelaburan pendidikan.
Tetapi bagi keluarga B40:
RM100,000 sudah melebihi pendapatan beberapa tahun.
Maka lahirlah situasi yang menyedihkan iaitu pelajar miskin dengan CGPA 3.90 terpaksa melupakan impian menjadi doktor.
Sedangkan pelajar yang mempunyai kemampuan kewangan masih mempunyai pilihan melalui saluran lain.
Kementerian perlu jawab dengan data
Daripada menafikan atau mengugut tindakan undang-undang, pihak berkaitan perlu menjawab beberapa persoalan mudah:
a. Berapa peratus tempat setiap program diperuntukkan kepada UPU?
b. Berapa peratus diperuntukkan kepada saluran khas atau terbuka?
c. Apakah purata CGPA pelajar yang diterima bagi setiap laluan?
d. Berapa kadar yuran sebenar bagi setiap laluan?
e. Berapa ramai pelajar B40 diterima melalui saluran berbayar?
Jika data ini didedahkan secara telus, rakyat boleh membuat penilaian sendiri.
Tiada siapa mempertikaikan hak universiti mencari sumber kewangan tambahan atau mewujudkan saluran khas yang dibenarkan oleh dasar kerajaan.
Namun negara tidak boleh membiarkan keadaan di mana kemampuan membayar menjadi faktor yang membezakan peluang pendidikan tinggi.
Seorang pelajar yang memperoleh CGPA 3.90, mempunyai rekod akademik cemerlang dan berasal daripada keluarga miskin tidak sepatutnya kalah kepada kekangan kewangan.
Pendidikan awam diwujudkan untuk membuka peluang kepada rakyat yang berbakat tanpa mengira latar belakang.
Jika sistem hari ini menyebabkan pelajar miskin yang cemerlang semakin sukar memasuki kursus profesional, maka persoalan yang dibangkitkan oleh Dr Haim Hilman wajar dijawab dengan fakta, data dan ketelusan, bukan dengan penafian semata-mata.
Kepada Shaiful Hazizy Zainol Abidin, study isu bagi betul-betul. Dr Haim bangkitkan isu kerana nak tolong pelajar miskin, tapi pemimpin Umno duduk dalam lembaga universiti ambil elaun tinggi, pejam mata dekat pelajar-pelajar miskin. Jangan bagi rakyat Kedah nampak Umno memang tak pernah cerdik.
DR KHALID HAMKA – HARAKAHDAILY 18/6/2026
Sumber Asal: https://www.facebook.com/share/p/1CqJj1rs9Z/
PENAFIAN:
HarakahDaily tidak bertanggungjawab terhadap pandangan yang dikemukakan daripada artikel ini. Ia pandangan peribadi penulis dan tidak semestinya menggambarkan pendirian HarakahDaily mahupun pendirian rasmi PAS.
