KEKALAHAN besar DAP dalam Pilihan Raya Umum Dewan Undangan Sabah ke-17 baru-baru ini memberi isyarat jelas bahawa sokongan masyarakat Cina terhadap parti itu tidak lagi seteguh dahulu. Data awal pusat kajian politik universiti tempatan menunjukkan penurunan sokongan 18–22 peratus dalam beberapa kerusi majoriti Cina di Sabah, sesuatu yang tidak pernah berlaku sebelum ini.
Penolakan ini berlaku bukan sahaja kerana sentimen tempatan, tetapi kerana kegagalan DAP memenuhi janji nasional sejak memasuki kerajaan. Maka tidak menghairankan apabila DAP segera bertemu Perdana Menteri, Dato’ Seri Anwar Ibrahim, bagi menuntut pengiktirafan Sijil Peperiksaan Bersepadu (UEC), langkah politik yang semakin dilihat sebagai usaha menyelamatkan kredibiliti mereka di mata pengundi Cina.
Tindakan Naib Pengerusi DAP, Nga Kor Ming yang juga Menteri Pembangunan Kerajaan Tempatan secara terbuka mendesak kerajaan mempercepatkan pengiktirafan UEC, mencetuskan semula ketegangan nasional. Nga tanpa berselindung menyatakan bahawa, “kerajaan Madani perlu membuat keputusan politik yang besar” dalam isu UEC, satu kenyataan yang secara langsung memberi tekanan kepada Anwar.
UEC ialah peperiksaan yang diuruskan Dong Zong, sebuah pertubuhan pendidikan Cina yang sejarahnya panjang dalam menolak dasar penyatuan pendidikan nasional. Dong Zong pernah mencetuskan kontroversi besar pada tahun 2019 apabila menolak pengenalan tulisan Jawi dalam sekolah vernakular, sehingga Tun Dr Mahathir ketika itu mengeluarkan kenyataan keras bahawa mereka ‘bertindak seperti rasis’.
Dahulu, pada 1987, Dong Zong tersenarai dalam peristiwa ketegangan kaum sebelum Ops Lalang, apabila tuntutan pendidikan Cina dianggap memanaskan suasana nasional.
Menariknya, bukan semua tokoh Cina bersetuju dengan Dong Zong. Profesor Dr Teo Kok Seong, pakar bahasa dan budaya Cina dari UKM, secara konsisten menyatakan bahawa UEC tidak boleh diiktiraf kerana sistemnya tidak selari dengan kerangka pembinaan negara bangsa.
Malah, tokoh Cina lain seperti Prof Emeritus Tan Sri Dr. Khoo Kay Kim juga pernah menegaskan bahawa sistem pendidikan berasingan tidak membantu integrasi nasional dan bertentangan dengan semangat Perlembagaan Persekutuan.
Dua ahli akademik Cina terkemuka ini sering diabaikan dalam perdebatan politik UEC kerana pandangan mereka tidak menguntungkan agenda politik DAP dan Dong Zong.
Rekod politik DAP menunjukkan corak yang berulang, isu UEC dihidupkan ketika sokongan Cina mula retak atau menjelang pilihan raya. Pada PRU14, DAP dan Pakatan Harapan menjanjikan pengiktirafan UEC dalam tempoh setahun selepas menang.
Namun selepas 22 bulan memerintah, UEC hilang daripada radar pentadbiran. Kini, selepas kekalahan Sabah, isu ini kembali dicanang dengan nada mendesak, menandakan ia bukan dasar konsisten tetapi strategi politik untuk mengawal sokongan komuniti.
Mengiktiraf UEC membawa implikasi besar kepada Perlembagaan Persekutuan, khususnya Perkara 152 yang menegaskan kedudukan Bahasa Melayu sebagai Bahasa Kebangsaan. UEC menggunakan bahasa Mandarin sebagai bahasa pengantar utama, silibus yang tidak diselaraskan dengan sistem kebangsaan, dan mempunyai falsafah pendidikan yang berbeza daripada Dasar Pendidikan Negara.
Bahkan kajian Kementerian Pendidikan pada 2012 dan 2019 mendapati bahawa sebahagian besar kandungan UEC tidak memenuhi standard integrasi kurikulum kebangsaan. Ia sekali gus menimbulkan persoalan mengapa DAP sanggup mengetepikan dasar nasional semata-mata bagi memenuhi tuntutan sebuah pertubuhan pendidikan persendirian.
Kesan sosial daripada pendidikan terasing ini sudah jelas terlihat. Kajian oleh Institut Kajian Etnik (KITA-UKM) mendapati lebih 60 peratus lepasan sekolah persendirian Cina mempunyai kecekapan bahasa Melayu yang rendah, termasuk sebilangan tokoh masyarakat dan ahli politik.
Tidak hairan apabila masih terdapat wakil rakyat berbangsa Cina, termasuk dari DAP yang gagal berbahas dengan fasih di Parlimen. Ini bukan semata-mata kelemahan individu, tetapi kesan sistemik apabila pendidikan tidak disatukan melalui satu bahasa kebangsaan. Jika UEC diiktiraf, jurang ini akan melebar dengan lebih cepat dan lebih dalam.
Dalam iklim politik sekarang, Kerajaan Madani sangat berhati-hati kerana banyak janji lama masih belum dilaksanakan. Namun berhati-hati tidak boleh bermaksud tunduk kepada tekanan DAP. Pendidikan bukan meja tawar-menawar politik. Malaysia memerlukan satu identiti pendidikan yang membina bangsa, bukan tiga atau empat sistem terpisah yang akhirnya membentuk komuniti berasingan dari sudut bahasa, budaya dan orientasi nasional.
Contoh kejayaan integrasi dapat dilihat di Kelantan, di mana masyarakat berbilang kaum hidup harmoni kerana berkongsi bahasa perhubungan yang sama. Bahasa menyatukan manusia, dan pendidikan menyatukan masa depan.
Oleh itu, tuntutan Dong Zong dan DAP untuk mengiktiraf UEC perlu dinilai dengan pandangan jauh, bukan dengan kalkulasi politik sempit. Kerajaan perlu mempertahankan dasar pendidikan kebangsaan tanpa kompromi. Jika perlu, garis undang-undang yang lebih jelas harus digubal agar isu ini tidak lagi dijadikan modal tekanan politik berkala.
Sejarah telah membuktikan bahawa perpecahan bermula apabila pendidikan dibiarkan terpisah mengikut kaum. Malaysia tidak boleh mengulangi babak itu lagi. Perpaduan nasional mesti berdiri lebih kukuh daripada tuntutan politik mana-mana parti.
IQMAN IBERAHIM – HARAKAHDAILY 12/12/2025
